تحلیل بنیادی شرکت پتروشیمی زاگرس

مقدمه ای بر صنعت پتروشیمی

پتروشیمی به صنایعی گفته می شود که در آن هیدروکربن های موجود در نفت خام و یا گاز طبیعی پس از فرآوری در یک سری فرآیندهای شیمیایی، به فرآورده های جدید شیمیایی تبدیل میشوند. تولید محصولات پتروشیمی به گونه ای است که در برخی حالات، یک واحد اصلی در بالادست، ماده اولیه واحدهای دیگر را تولید می کند، مانند واحد الفین که با تولید اتیلن و پروپیلن، نیاز واحدهای پلی اتیلن و پلی پروپیلن را تأمین می کند. صنعت پتروشیمی تأمین کننده اصلی مواد مصرفی مورد نیاز در بیشتر صنایع دیگر مانند شیمیایی، برق و الکترونیک، نساجی، پزشکی، خودروسازی، لوازم خانگی، غذایی و غیره می باشد. عواملی چون ارزانی مواد اولیه، ارزش افزوده فرآورده ها و نیاز فراوان و حیاتی به محصولات پتروشیمی، از مهمترین عوامل سرمایه‏گذاری در این صنعت محسوب می شوند.

صنعت پتروشیمی یکی از مهم ترین صنایع وابسته به نفت است که با فرآوری نفت خام و گاز طبیعی، ارزش افزوده حاصل از این مواد را فزونی می بخشد. صنایع نفت به سه حوزه بالادستی، پایین دستی و میان دستی تقسیم می شوند. صنایع بالادستی در صنعت نفت عبارتی است که به بخش جستجو، اکتشاف، حفاری و تولید نفت خام و گاز طبیعی اطلاق می شود. این بخش گاهی به نام اکتشاف و تولید هم شناخته می شود. در واقع صنایع بالادستی شامل جستجو برای یافتن میدان های بالقوه زیرزمینی یا زیردریایی، حفاری و اکتشاف چاه و نهایتاً عملیات چاه ها است که نفت خام و گاز طبیعی خام را به سطح می آورد. صنایعی که از محصولات پتروشیمی و یا تولیدات پالایشگاه‏های نفت به عنوان مواد اولیه استفاده می نمایند، صنایع پایین دستی پتروشیمی شناخته می شوند. این عبارت معمولا برای اشاره به تصفیه نفت خام و توزیع و فروش گاز طبیعی و محصولات مشتق شده از نفت خام، مورد استفاده قرار میگیرد. صنعت پایین دستی محدوده گسترده ای شامل پالایشگاه های نفتی، کارخانجات پتروشیمی، شرکت های توزیع محصولات نفتی و گاز طبیعی و بازار خرده فروشی را در برمی گیرد. این بخش با ارائه محصولات نهایی )بنزین، گازوئیل، سوخت هواپیما، نفت کوره، قیر، روغن ها، لاستیک مصنوعی، پلاستیک ها، کودها، ضدیخ ها، آفت کش ها، مواد دارویی، گاز طبیعی و پروپان( به صورت مستقیم با مصرف کنندگان نهایی سر و کار دارد.

از جمله مزیت های توسعه صنایع پایین دستی نسبت به صنایع بالادستی عبارت است از فعالیت کمتر، سرمایه‏گذاری کمتر، ارزش افزوده بالاتر، اشتغال زایی بیشتر، تنوع بیشتر محصولات و مخاطرات کمتر. در این میان صنایع میان دستی عمدتاً در دسته پایین دستی طبقه بندی می شوند. امروزه پتروشیمی، صنعتی بسیار گسترده با تکتولوژی پیچیده و فرآورده های متنوع بوده و تعداد محصولات آن به هزاران مورد می رسد. اهمیت محصولات پتروشیمی کاملاً روشن است.

اگر قرار باشد محصولات کشاورزی، انواع پارچه و پوشاک، مسکن، مواد شوینده و پاک کننده و داروهای مختلف، بدون استفاده از محصولات پتروشیمی تولید شوند، هرگز نیازهای رو به افزایش جمعیت جهان تأمین نخواهند شد. امروزه کشورهای مختلف جهان براساس موقعیت و امکانات خود از جمله دستیابی به دانش فنی، مواد اولیه و منابع نفت و گاز ارزان، در زمینه های خاصی از پتروشیمی از جمله تولید مواد پایه و یا پایین دستی سرمایه‏گذاری می کنند.

در این حوزه از صنعت نیز همانند حوزه های دیگر صنعت، کشورهای پیشرفته به دلیل توانمندی های مدیریتی و تکنولوژیکی ، ترجیح می دهند مواد پایین دستی با ارزش افزوده بالا تولید کرده و ساخت مواد پایه با ارزش افزوده کمتر را به کشورهای در حال توسعه واگذار نمایند.

زنجیره تأمین صنعت پتروشیمی

زنجیره ارزش صنعت پتروشیمی از هیدروکربن‏های موجود در نفت خام، میعانات گازی و یا گاز طبیعی آغاز شده و پس از فرآورش در فرآیندهای شیمیایی و پتروشیمیایی به فرآورده‏های جدید شیمیایی تبدیل می‏شوند.

زنجیره تأمین محصولات پتروشیمی حاصل از خوراک گاز طبیعی و نفت خام در شکل زیر نمایش داده شده است.

1

متانول

متانول یا متیل الکل یا الکل متیلیک یا الکل چوب ساده‌ترین نوع الکلهاست که با فرمول شیمیایی CH3OH شناخته می‌شود. متانول از فعالیت بی‌هوازی گونه‌های زیادی از باکتریها تولید می‌شود و در نتیجه مقدار اندکی از بخار متانول وارد جو می‌شود و پس از چندین روز به‌وسیله اکسیژن و با کمک نور خورشید اکسید شده به آب و دی اکسید کربن تبدیل می‌گردد.

فرآیند تولید متانول

به طور کلی فرآیند تولید متانول در مراحل زیر صورت می‏گیرد.

1

کاربردهای متانول

متانول به‌عنوان ضد یخ، حلال و سوخت بکار برده می‌شود. از متانول برای تقلیب اتانول نیز استفاده می‌شود، این عمل به منظور غیر قابل شرب نمودن اتانولی که برای مصارف صنعتی تولید می‌شود انجام می‌پذیرد (در کشورهای اسلامی به جهت مسائل شرعی و در کشورهای دیگر به جهت معافیت از مالیات فروش مواد مست‌کننده) بدین منظور از مواد دیگری چون پریدین و تربانتین نیز استفاده می‌شود.

متانول به صورت محدود به عنوان سوخت در موتورهایی با سیستم احتراق داخلی استفاده می‌شود. متانول تولید شده از چوب و سایر ترکیبات آلی را متانول آلی یا بیو الکل می‌نامند که یک منبع تجدید شدنی برای سوخت است و می‌تواند جایگزین مشتقات نفت خام شود. با این همه، از بیو الکل ۱۰۰ درصد نمی‌توان در ماشین‏های دیزلی بدون ایجاد تغییر در موتور ماشین استفاده کرد. متانول به عنوان حلال، ضدیخ و در تهیه سایر ترکیبات شیمیایی استفاده می‌شود.

۴۰ درصد از متانول تولیدی برای تهیه فرمالدئید استفاده می‌شود که آن هم در تهیه پلاستیک، تخته سه لایی، رنگ و مواد منفجره استفاده می‌شود. برای تغییر ماهیت اتانول صنعتی و جلوگیری از کاربرد آن به عنوان نوشیدنی، مقداری متانول به آن اضافه می‌کنند. دی متیل اتر از مشتقات متانول است که به جای CFCها در افشانه‌های آتروسل به عنوان پیشرانه استفاده می‌شود.

 

وضعیت عرضه و تقاضا متانول در جهان

در سال ۲۰۱۰ تقاضای جهانی متانول به ۴۹ میلیون تن رسید اما بر اساس پیش بینی ها (توسط IHS)، برآورد می‏شود که تقاضای جهانی متانول در سال ۲۰۲۱ از مرز ۹۵ میلیون تن نیز بگذرد.

چین ۵۴ درصد ظرفیت تولید متانول و ۴۶ درصد تولید کل متانول جهان را در اختیار دارد. در سال ۲۰۰۰ تقاضای چین تنها ۱۲ درصد کل تقاضای دنیا را تشکیل می‏داد، در صورتی که تقاضای امریکای شمالی ۳۳ درصد و اروپای غربی ۲۲ درصد بود. این در حالی است که پیش بینی می‏شود در سال ۲۰۲۱ تقاضای آسیای شمالی (بخش تحت تسلط چین) ۷۱ درصد تقاضای جهانی را در برگیرد و سهم امریکای شمالی ۹ درصد و اروپای غربی نیز ۸ درصد باشد.

تراز عرضه و تقاضای متانول در بازارهای نو ظهور به صورت نمودار زیر می‏باشد.

1

متانول در ایران

در حال حاضر چهار مجتمع پتروشیمی شیراز، فن‌آوران، زاگرس و خارک در ایران این محصول را به صورت انبوه تولید می‌کنند به‌گونه‌ای که ایران به‌عنوان یکی از قطب‌های تولید متانول در جهان شناخته می‌شود و پتروشیمی زاگرس به‌عنوان یکی از بزرگترین مجتمع‌های تولیدی متانول در دنیا در حال فعالیت است.

ظرفیت تولید متانول ایران حدود ۵ میلیون تن است که عملیات اجرایی ۱۲ طرح جدید با پیشرفت‌های بین ۱۲ تا ۹۵ درصد در صنعت پتروشیمی در حال انجام بوده و پیش‌بینی می‌شود در صورت بهره‌برداری از این طرح‌ها با ظرفیت تولید سالانه حدود ۱۹ میلیون تن، در مجموع ظرفیت تولید متانول ایران به بیش از ۲۴ میلیون تن در سال افزایش پیدا می کرد.

پیش بینی می‌شود در سال جاری سه طرح جدید تولید متانول شامل طرح‌های پتروشیمی مرجان، فاز اول پتروشیمی بوشهر و پتروشیمی کاوه (به عنوان بزرگترین طرح تولید متانول ایران و خاورمیانه) در مدار بهره برداری قرار گیرند که با راه‌اندازی این سه طرح تا پیش از پایان سال ۹۶ ظرفیت تولید متانول ایران با افزایش بیش از دو برابری از مرز ۱۰ میلیون تن در سال عبور خواهد کرد.

مفروضات تحلیل

مفروضات تحلیل پیش رو به شرح جدول زیر می‏باشد

1

معرفی شرکت

در راستای اجرای برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور و به منظور دستیابی به بازارهای جهانی و کسب سهم مناسبی از بازار متانول، شرکت پتروشیمی زاگرس در سال ۱۳۷۹ تأسیس گردید. به منظور توانمندسازی شرکت برای رقابت در بازارهای جهانی و همچنین با توجه به وجود منابع غنی گاز در منطقه پارس جنوبی و موقعیت استراتژیک منطقه، زمینی به مساحت ۳۰ هکتار در منطقه ویژه انرژی پارس جنوبی، تملیک و مجتمع تولیدی این شرکت در بندر عسلویه احداث گردید. از سوی دیگر، طراحی مجتمع به گونه‌ای انجام شده است تا از حداکثر انرژی تولیدی در راکتورهای سنتز و همچنین انرژی بازیافتی در واحد ریفرمینگ برای تأمین انرژی مورد نیاز استفاده گردد و از این طریق در حدود ۲۰۵ تن بخار در ساعت با فشار ۴۰ بار تولید و به فروش رسد.

قرارداد انجام مهندسی پایه، تفصیلی، خرید تجهیزات با کنسرسیومی متشکل از شرکت‌های Lurgi آلمان و پیدک ایران منعقد شد و کلیه فعالیت‌های مربوط به اجرای عملیات ساختمان و نصب توسط پیمانکاران ایرانی انجام گردید. براساس قرارداد با شرکت‌های لورگی و پیدک، فاز اول از سال ۱۳۸۰ آغاز و با ظرفیت سالیانه یک میلیون و ششصد و پنجاه هزار تن متانول گرید AA در سال ۱۳۸۵ پایان یافت. با خاتمه عملیات اجرایی فاز دوم در سال ۱۳۸۸، شرکت پتروشیمی زاگرس با ظرفیت تولید سالانه سه میلیون و سیصد هزار تن در زمره پنج شرکت بزرگ تولید کننده این محصول در دنیا قرار گرفت.

موضوع فعالیت شرکت

موضوع فعالیت شرکت، به موجب ماده ۲ اساسنامه عبارتست از احداث، راه اندازی، بهره برداری کارخانجات صنعتی به منظور تولید، بازاریابی، فروش، صدور محصولات پتروشیمی، ذخیره و صادرات و تبدیل کننده مواد پتروشیمی و فرآورده‏های فرعی و مشتقات ذیربط آن‏ها و کلیه فعالیت‏های تولیدی، صنعتی، بازرگانی، فنی و مهندسی که به طور مستقیم یا غیرمستقیم مربوط به عملیات مذکور می‏باشد.

ترکیب سهامداران

ترکیب سهامداران شرکت پتروشیمی زاگرس به شرح جدول زیر می‏باشد.

1

1

سرمایه شرکت

تغییرات سرمایه پتروشیمی زاگرس از بدو تأسیس تا کنون به صورت جدول زیر می‏باشد.1

تولید شرکت

تناژ محصولات تولیدی شرکت از سال ۱۳۹۲ لغایت ۱۳۹۶ به صورت تاریخی و از سال ۱۳۹۶ لغایت ۱۳۹۸ به صورت پیش بینی شده طبق جدول زیر می‏باشد. تولید شرکت با توجه به نسبت تاریخی تولید به ظرفیت و فروش ۵ ماهه ابتدایی سال ۱۳۹۶ برآورد شده است. با توجه به گزارش فروش سه ماهه و پنج ماهه ارائه شده این شرکت، پیش بینی می‏شود که شرکت نسبت بودجه، تناژ فروش کمتری را محقق سازد.

1

فروش شرکت

تناژ فروش شرکت با توجه به نسبت فروش به تولید در بودجه سال ۱۳۹۶ برآورد شده است که به صورت زیر می‏باشد.

1

متوسط نرخ فروش متانول شرکت پتروشیمی زاگرس در ۵ ماه نخست سال ۱۳۹۶، در حدود ۲۹۰ دلار بوده است. برای پیش‏بینی نرخ فروش این شرکت در ماه‏های باقی مانده سال ۱۳۹۶، نرخ متانول برابر با ۳۳۰ دلار در نظر گرفته شده است. نرخ متانول داخلی نیز با توجه به نسبت تاریخی نرخ فروش داخلی به نرخ فروش صادراتی این شرکت برآورد شده است.

نرخ فروش شرکت پتروشیمی زاگرس با توجه به مفروضات بیان شده به صورت جدول زیر می‏باشد.1

به منظور پیش بینی فروش سال ۱۳۹۶، برای بالا رفتن میزان دقت در برآورد مبلغ فروش، تناژ فروش ۵ ماه نخست سال جاری از فروش پیش‏بینی شده ۱۲ ماهه این سال کاسته شده و در نرخ متانول برآوردی برای ۷ ماه باقی مانده سال ضرب شده است. لازم به ذکر است با توجه به تحلیل حساسیت ارائه شده در انتهای گزارش، هر تغییری ناشی از تغییر نرخ متانول در سود هر سهم شرکت لحاظ شده است.

با توجه به نکات بیان شده در قسمت تناژ فروش و نرخ فروش، پیش بینی مبلغ فروش شرکت برای سال‏های ۱۳۹۶ لغایت ۱۳۹۸ به صوت جدول زیر می‏باشد.

1

مواد مستقیم مصرفی

در این قسمت میزان مصرف مواد اولیه شرکت، با توجه به نسبت تبدیل گاز خوراک و متانول برآورد شده است. جدول مقدار مواد اولیه مصرفی شرکت به شرح زیر می‏باشد.

1

نرخ گاز خوراک با توجه به نرخ سال ۱۳۹۵ برابر با ۹٫۷ سنت و دلار مبادله ای با نرخ رشدی ۸ درصدی معادل ۳۵,۰۱۴ ریال برآورد شده است که به صورت جدول زیر می‏باشد.1

مبلغ مواد اولیه مصرفی با توجه به مقدار مصرف و نرخ مواد که در قسمت قبل توضیح داده شد به شرح جدول زیر می‏باشد.

1

بهای تمام شده

برای برآورد قسمت‏های مختلف این بخش:

  • دستمزد مستقیم و غیر مستقیم با توجه به نرخ رشد کارکنان و حقوق و دستمزد برآورد شده است.
  • یوتیلیتی مصرفی و مواد مصرفی نسبتی از مواد مستقیم در نظر گرفته شده است.
  • استهلاک با توجه به بهای تمام شده دارایی های ثابت و نرخ مؤثر آن بدست آمده است.
  • آب، گاز و برق مصرفی نیز نسبت به تولید مقداری و رشد نرخ آن پیش بینی شده است.

در نهایت جدول بهای تمام شده برآوردی به صورت زیر می‏باشد.

1

هزینه عمومی،اداری و فروش

برای برآورد قسمت‏های مختلف این بخش:

  • هزینه پرسنلی با توجه به نرخ رشد کارکنان و حقوق و دستمزد برآورد شده است.
  • هزینه حمل و نقل دریایی با توجه به نرخ آن برای هر تن متانول صادراتی (۴۰ دلار) و ۸ درصد رشد نرخ ارز پیش بینی شده است.
  • خدمات دریافتی از گروه نفت نیز درصدی از فروش در نظر گرفته شده است.1

    صورت سود و زیان

    در این قسمت با توجه به اطلاعات ارائه شده در قسمت‏های قبل، صورت سود و زیان شرکت پتروشیمی زاگرس برای سه سال پیش رو برآورد شده است. لازم به ذکر است هزینه‏های مالی شرکت برای سال‏های ۱۳۹۶ لغایت ۱۳۹۸ مطابق با بودجه شرکت و معادل ۱۸۰ میلیارد ریال در نظر گرفته شده است.1

    ارزشگذاری به روش DDM

    مفروضات ارزشگذاری به روش DDM به صورت زیر می‏باشد.

    1ارزش هر سهم شرکت به روش DDM و با فرض تقسیم سود ۹۰ درصد در سال‏های آتی مطابق جدول زیر می‏باشد.

  • 1

    ارزش هر سهم به روش ضرایب

    میانگین وزنی نسبت قیمت به درآمد شرکت‏های مشابه بورسی پتروشیمی زاگرس در تاریخ ۰۵/۰۷/۱۳۹۶ به شرح جدول زیر می‏باشد.

    1

  • بر اساس سود هر سهم پیش بینی شده و ضریب میانگین P/E ، ارزش هر سهم زاگرس به صورت جدول زیر می‏باشد.

    1

  • تحلیل حساسیت سود هر سهم زاگرس به نرخ خوراک و نرخ جهانی متانول

    جدول زیر حساسیت سود هر سهم پتروشیمی زاگرس در سال ۱۳۹۶ را به نرخ خوراک و نرخ متانول جهانی در نرخ دلار آزاد ۳۹،۲۳۹ ریال و دلار مبادله‏ای ۳۵,۰۱۴ ریال نشان می‏دهد.

    1

    * لازم به ذکر است در صورتی که نرخ خوراک با دلار آزاد (۳۹,۲۳۹ ریال) محاسبه شود، سود هر سهم برای سال ۱۳۹۶ معادل ۴,۹۵۶ ریال خواهد شد.

    دانلود فایل گزارش

دیدگاهتان را بنویسید